Op woensdag 4 maart jl. vond in het Hoger beroep de behandeling plaats van de mij ten laste gelegde feiten. Dat zijn er wat meer geworden dan in de eerste aanleg. De Haarlemse rechtbank had in haar vonnis de suggestie gedaan dat als mij behalve het medeplegen van afpersen en witwassen ook medeplichtigheid was verweten, zij dan waarschijnlijk wel een veroordeling hadden uitgesproken. Het Openbaar Ministerie nam het advies dankbaar over en breidde de tenlastelegging in het Hoger Beroep prompt uit met de medeplichtigheidsvariant voor alle feiten.
Omdat de zaken tegen alle verdachten in het Holleeder-proces nu separaat worden behandeld, hoefde ik dit keer niet naar de bunker in Osdorp. De zitting werd gehouden in het Paleis van Justitie aan de Prinsengracht. In mijn herinnering was ik daar voor het laatst in 1984 bij de rechtszaak tegen Joseph Lan, de brandstichter van de Casa Rosso. Toen als publiek en nu, 25 jaar later, als verdachte in een proces van ongekende omvang. De hoeveelheid dossierstukken die in het strafproces zijn gevoegd beslaat honderden ordners. En er komen nog steeds nieuwe stukken bij uit het onderzoek naar de heer Paarlberg.

Leijenbergh/Nieuwgraaf
Mijn vriendin was aanwezig om mij te steunen, maar verder was er nauwelijks belangstelling. Welgeteld 6 personen waarvan 2 mensen van de schrijvende pers en 2 medewerksters van Justitie of van het Hof die in de zaal mochten plaatsnemen. Voor de lunch werden voornamelijk formaliteiten afgehandeld en nieuwe stukken voorgehouden waaronder een recent accountantsrapport over de waardering van Leijenbergh Vastgoed BV. Daar had Endstra op 24 december 2002 x80 1.2 miljoen voor betaald aan Maike Dijkhuis.
Volgens de accountant was de vennootschap, met Nieuwgraaf 114 Holding BV als een van de onderliggende deelnemingen, x80 1.9 miljoen waard. Dit stond haaks op de verklaringen van Endstrax92s financixeble man Joop van der H., die had beweerd dat het om een lege BV ging. Dit had hij van directeur Dennis P. gehoord en ook gezien in de jaarcijfers 2001 die bij de Kamer van Koophandel waren gedeponeerd. Het Openbaar Ministerie hecht veel geloof aan de beweringen van Van der H. en achtte hem ook hier geloofwaardig. Hoewel Endstra tijdens de 15 achterbankgesprekken geen enkele suggestie in die richting heeft geuit, kwalificeerde het O.M. de aankoop van Leijenbergh Vastgoed als afpersing en witwassen van de afgeperste gelden.

Bij de bespreking van het accountantsrapport begon mijn eerste discussie met het O.M.;

OM: U was aandeelhouder van Leijenbergh!
Kaatee: Nee hoor, ik was geen aandeelhouder van Leijenbergh.

OM: Nou die ken ik wel, en ik weet zeker dat u aandeelhouder was van Leijenbergh.
Kaatee: Kijkt u het eerst maar eens goed na.

Daarna kwam de overnamesom van Leijenbergh ter sprake. Deze kwam overeen met het eigen vermogen van de vennootschap op 31 december 2001 omdat er in 2002 geen zaken meer zijn gedaan. Van der H. had weliswaar een negatief eigen vermogen gezien in de jaarcijfers van Leijenbergh maar was blijkbaar vergeten de toelichting te lezen. Daarin stond dat de deelnemingen van Leijenbergh eind 2001 nog tegen de verkrijgingprijs waren opgenomen en niet tegen de werkelijke waarde. Slordig om dit over het hoofd te zien. Van der H. was gediplomeerd accountant. Althans dat verklaarde hij zelf.

Joop van der H.
De voorzitter vroeg waarom ik grinnikte toen Van der H. ter sprake kwam. Ik vind meneer Van der H. een merkwaardig figuur die in zijn verklaringen alleen maar eigen conclusies trekt en als hem dit beter uitkomt zijn verklaringen aanpast. Zo beweerde hij in een van zijn eerste verklaringen eenmalig te hebben gezien dat ik een betalingsopdracht bij Endstra zou hebben opgehaald. Endstra had het aan mij overhandigd en je moest heel scherp zijn om dat te kunnen zien. Niemand anders had het waargenomen behalve Van der H. zo stelde hij. Het Openbaar Ministerie schrijft over deze verklaring in haar raadkamertoelichting (vermoedelijk per abuis) dat Van der H. had gezegd dat de betalingsopdracht bij hem zou zijn opgehaald. In zijn volgende verklaringen neemt Van der H. de bewering van het O.M. over en zegt ineens dat ik de betalingsopdracht bij hem had opgehaald en niet bij Endstra. Anders dan in zijn eerste verklaring maar nu kwam het keurig overeen met hetgeen het O.M. had weergegeven in het processtuk.
x93Bedoelt u dat Van der H. zijn verklaring heeft aangepast naar aanleiding van een stuk van het O.M.?x94 vroeg de voorzitter. Ik antwoordde:x93Als Van der H. inzage zou hebben in dergelijke stukken gaan bij mij wel de antennes omhoogx94. De voorzitter kon zich niet voorstellen dat dit het geval was. Waarschijnlijk had Van der H. zich gewoon vergist.

Op 10 juni 2008 had Van der H. opnieuw over de betalingsopdracht verklaard, nu bij de Rechtbank Amsterdam:

Van der H: Ik heb gezegd dat meneer Kaatee kwam kijken en voor mij was het duidelijk dat hij met name keek of die betaling van 2.3 miljoen over was gemaakt naar Ballados.

OvJ Zwinkels: Maar u bedoelt hetzelfde bedrag?
Van der H: Er zijn verschillende bedragen overgemaakt, ik kan ernaast zitten, maar het was in ieder geval december 2003. Dat kan ik me heel goed herinneren.

Ik had toen nog nooit van Ballados gehoord. Bovendien blijkt uit het dossier dat in december helemaal geen 2.3 miljoen (en ook geen 2.8 miljoen) is overgemaakt naar Ballados. De advocaat-generaal bagatelliseerde de onjuiste beweringen van Van der H: x93Op dit enkele puntje heeft meneer Van der H. zich dan misschien vergist.x94

De envelop
Toen kwam de envelop ter sprake. Waarom ik het geld niet had geteld wilde het Hof van mij weten. Maar waarom zou ik het tellen als ik toch al van plan was het terug te geven. Ik wilde het geld liever via de bank ontvangen. Dat ik de A4 envelop zelfs niet had geopend om het geld te tellen, vond het Openbaar Ministerie een belangrijke aanwijzing dat de envelop was doorgegeven aan Holleeder. Er waren helaas geen getuigen bij toen ik de envelop teruggaf aan Endstra in het keukentje van zijn kantoor. Het O.M. heeft ook geen getuigen die hebben gezien dat ik de envelop of contant geld aan Holleeder zou hebben overhandigd, merkte mr. Jahae terecht op.
Tijdens de zitting hield de voorzitter mij voor dat Klaas Hummel op 23 oktober 2008 over Endstra had verklaard: x93Hij heeft wel eens gezegd dat hij cash geld gaf aan Holleeder in persoon. In dit verband heeft hij niet over Kaatee gesproken.x94 Gezien het feit dat ik van december 1999 t/m mei 2002 directie heb gevoerd over gezamenlijke vennootschappen van Hummel en Endstra, had Endstra dit zeker aan Hummel gemeld als dit wel het geval zou zijn geweest. Ook op de achterbank heeft Endstra geen enkele mededeling gedaan dat ik namens hem contant geld aan Holleeder zou hebben gegeven.

MOT-melding
Ik had verklaard dat ik het bedrag niet wilde storten vanwege het gevaar van een MOT-melding. Ik wilde niet op een zwarte lijst van de bank terecht komen. De vrees voor een MOT-melding achtte het Hof in mijn geval ongegrond: x93U had toch gewoon kunnen uitleggen dat het een legale vordering betrof?x94 Het Hof ging er kennelijk vanuit dat mijn angst verband hield met eventuele vervolgacties van Justitie als zij de MOT-melding van de bank zouden ontvangen.

De vordering
Het Hof vroeg zich af of die vordering wel klopte. De accountant had namelijk verklaard dat er geen controle was toegepast. En als het een legale vordering betrof, waarom is het bedrag dan niet meteen op 6 september 2002 verrekend met de aankoop van de Wallenpanden? De leden van het Hof wilden alles weten over het bedrag dat ik nog van Endstra tegoed had:
x93U zegt nu dat de vordering onder meer is gebaseerd op x80 225.000,- aan BTW verplichtingen met betrekking tot 2001 en dat deze belastingschuld voor rekening kwam van de oude eigenaar. Dit is nieuw voor ons. Waarom heeft u dat niet eerder verklaard?x94

De herfinanciering
Ook de gang van zaken rond herfinanciering werd tijdens de zitting hevig bekritiseerd:
x93Dus u had in december 2002 al x80 100.000,- afgelost aan Endstra en ook nog rente betaald. Waarom leent u dan x80 4.000.000,- en niet x80 3.900.000,-? Dan moet u toch x80 100.000,- extra aflossen?x94
Maar ik had natuurlijk ook een ton ‘extra’ tot mijn beschikking. Dat daarvan behalve notariskosten ook nog 40.000 euro aan Van T. en 23.000 euro aan vooruit te betalen rente voldaan moesten worden, drong kennelijk niet tot het Hof door.

Na de lunch heb ik een aantal punten nader toegelicht.

Angst voor MOT-melding ongegrond?
x93Met angst voor een MOT-melding bedoel ik geen angst voor de FIOD of Justitie. Aan hen kan ik inderdaad uitleggen dat het een legale vordering is. Het ging mij juist om de bank. Als ik vertel dat het gestorte bedrag een vordering betrof op de heer Endstra, die op dat moment landelijke bekendheid genoot als de bankier van de onderwereld, zouden bij de bank alle alarmbellen gaan rinkelen.x94
De leden van het Hof beaamden dat zo’n uitleg niet erg bevorderlijk was voor de relatie met de bank.

Legale vordering?
x93Het bedrag stond in mijn jaarcijfers als vordering en in de jaarcijfers van Endstra als schuld. Daarnaast is het bedrag ook nog eens in een vaststellingsovereenkomst van 30 november 2003 bevestigd door beide partijen. De accountant die het bedrag heeft berekend is niet alleen mijn accountant maar ook die van Endstra. Al jarenlang. Zelfs Endstrax92s financixeble man Van der H. wist van de vordering en heeft daarover verklaard.
Als een accountant zegt dat er geen controle is toegepast op de cijfers, dan doelt hij op een accountantscontrole. Dat wordt alleen gedaan bij middelgrote en grote bedrijven met een balanstotaal van meer dan x80 7 miljoen, minimaal 50 werknemers en minstens x80 12 miljoen omzet. Als het Hof jaarcijfers zonder accountantscontrole geen betrouwbare weergave vindt van bezittingen en schulden van bedrijven, kunnen we de Wet op de Jaarrekeningen beter afschaffen.x94
Met dit argument was het Hof het eens.

Omzetbelasting 2001
x93Dat x80 225.000,- aan nog verschuldigde BTW over 2001 deel uitmaakt van mijn vordering op Endstra, staat in diverse berekeningen van de accountant. Die bevinden zich allemaal in het strafdossier. Volgens mij heb ik hierover ook in de eerste aanleg op zitting verklaard. Ik vind het gek dat u het nu pas opmerkt. Dat nakomende fiscale claims over voorgaande jaren achteraf worden verrekend met de oude eigenaar is niet ongebruikelijk. Deze verplichting is vermeld in de notarixeble leveringsakte.x94
Na de zitting van woensdag jl. heb ik de dossierstukken er even op nageslagen. Het Hof heeft gelijk als zij stelt nergens een te verrekenen BTW post te hebben aangetroffen in de stukken. In de overzichten staat bij de te verrekenen posten x93Omzetbelasting 2001×94 en geen x93BTW 2001×94.

De zitting duurde tot 17.15u en werd afgesloten met een sociaal verhoor. Oorspronkelijk zou de behandeling van mijn zaak volgende week woensdag 11 maart a.s. verder gaan maar het Hof vond het na xe9xe9n lange dag wel welletjes. Om alle resterende onduidelijkheden weg te nemen, krijgt de verdediging tot en met dinsdag 10 maart de gelegenheid om nieuwe stukken in te brengen.